Bugün neredeyse her telefon ve dizüstü bilgisayar ‘DRAM’ adlı bellek çipleri ile çalışıyor. ABD’de açılan yeni bir dava, bu çiplerin neredeyse tamamını üreten üç şirketin, arzı kısıtlayarak fiyatları suni olarak yüksek tuttuğunu iddia ediyor.
Bu şirketler için ilk suçlama değil. Davadan sadece günler sonra aynı firmalar 650 milyar dolarlık dev bir yatırım planı açıkladı ve çip tedarikindeki sıkışıklığın sebebini yapay zeka CAPITALCOM:AI patlamasına bağladı.
🚨 THE MEMORY CHIP SHORTAGE WAS MANUFACTUREDSamsung, SK Hynix, and Micron are being sued for allegedly engineering the DRAM shortage.The lawsuit claims they used the "AI Boom" as cover to cut the regular memory supply.DRAM prices are already up 500-700%.Now the damage is…
DRAM Davası: Kartel İddiaları Yeniden Gündemde
2005 yılında Samsung, bellek piyasasında fiyatları sabitlediğini itiraf etmiş ve 300 milyon dolar ceza ödemişti. ABD tarihindeki en büyük ikinci ceza olarak kayıtlara geçti. Bazı yöneticiler hapis cezası aldı. Yeni açılan dava, şirketlerin bu kişileri yıllar sonra yeniden göreve getirdiğini iddia ediyor.
Yeni dava Kaliforniya’daki bir federal mahkemede görülüyor. Davacı tarafında 14 birey ile üç küçük bilgisayar mağazası var. Bu kişilerin avukatlarından biri olan Hagens Berman, yıllar önce de aynı konu üzerinden tazminat kazanmıştı.
Dava dosyasında anlatılan taktik şu: AI bilgisayarlar için üretilen çipler, sıradan belleklere göre çok daha pahalıya satılıyor. Davacılar, şirketlerin fabrikalarını ve günlük kullanım için bellek üretimini kıstığını öne sürüyor. Sonuçta, standart bellek fiyatları dört yılda yaklaşık %700 arttı.
Tüketicilerin başka bir yerden alışveriş yapması neredeyse imkansız. Çünkü bu üç şirket (Samsung, SK Hynix ve Micron) dünyadaki DRAM üretiminin yaklaşık %90’ını elinde tutuyor. Sıfırdan yeni bir fabrika kurmak ise 15 milyar dolardan fazla maliyete ve yıllarca zamana ihtiyaç duyuyor.
Rekor AI Yatırımı Gündemde: Aynı Günlerde Beklenmedik Gelişme
Dava tam da önemli bir etkinlik öncesinde gündeme geldi. 29 Haziran’da Samsung Group, önümüzdeki 10 yıl içinde yaklaşık 650 milyar dolar harcayacağını taahhüt etti. SK Group da benzer açıkladı.
Şirketler, bu yatırım planlarının talebin gerçek olduğunu, piyasada manipülasyon olmadığını gösterdiğini savunuyor. Samsung ve SK Hynix, ikişer yeni fabrika kuracak. Birlikte, AI için gerekli olan özel belleğin yaklaşık %80’ini üretiyorlar.
Micron ise bambaşka bir kararı savunmak zorunda kaldı. Geçen aralık ayında Crucial markasını, tam fiyatlar zirvedeyken, 29 yılın ardından kapattı. Analistler hala konusunu tartışıyor.
Micron’un İcra Başkan Yardımcısı ve Ticari Operasyon Direktörü Sumit Sadana şunları belirtti: ‘Micron, daha hızlı büyüyen segmentlerdeki büyük ve stratejik müşterilerimize daha iyi tedarik ve destek sağlamak amacıyla, zorlu bir kararla Crucial tüketici işinden çıkma yoluna gitti.’ dedi.
Bizi X üzerinden takip edin ve en sıcak haberlere anında ulaşın
Davacılar ise farklı düşünüyor. Onlara göre, bir marka zirvedeyken ve en çok para kazanırken neden bırakılır? Tek amaç, arzı kısarak fiyatları yüksek tutmak olabilir, diyorlar.
Bellek Fiyatlarında Bundan Sonra Ne Olacak?
Yatırımcılar bu gelişmelerden memnun değil. Samsung hisseleri %5,3, SK Hynix ise %3,4 düştü. Apple zaten bazı ürünlerinin fiyatlarını artan yonga maliyeti nedeniyle artırdı.
Piyasa sıkışıklığının yakın zamanda biteceği yok. Jefferies adlı banka, bellek fiyatlarının bu çeyrekte %50, sonraki çeyrekte ise %40 artmasını bekliyor. 2028’e kadar ciddi bir rahatlama öngörülmüyor.
Davayı kazanmak ise kolay olmayacak. Daha önce açılan iki benzer dava, sonuçsuz kaldı. Mahkemeler, yalnızca yükselen fiyatların şirketlerin ortak hareket ettiğine kanıt olamayacağına hükmetmişti.
Bu kez davacılar ellerinde daha fazla veri olduğunu söylüyor. Aynı şirketler, aynı ürün ve vaktiyle hapis cezası almış bazı eski yöneticiler tekrar masada: bu iddialarla öne çıkıyorlar.